مقدمه: مطالعاتی که در زمینه بررسی توجه بصری در افراد با اختلال طیف اتیسم انجام می شوند به دلیل اعمال پیش فرض ها، بررسی محدود ویژگی ها و ایجاد محدودیت در نوع محرک ها معمولا به مشاهده نتایج متناقض منجر می شود. در این مطالعه سعی شده است تا با یک بررسی همه جانبه و استفاده از داده های ردیابی چشم و همچنین بهره گیری از ابزار پردازش تصویر، الگوهای موجود در توجه بصری افراد دارای اتیسم مورد سنجش و بررسی قرار گیرند. روش کار: در این مطالعه با بررسی داده های ردیابی چشم 28 آزمودنی، با رده سنی 5 تا 12 سال و میانگین سنی 8 سال، و استفاده از مدل ها و ابزار پردازش تصاویر همچون مدل ایتی و کخ و لیبل می، 300 تصویر مورد مطالعه در این پژوهش بر اساس ویژگی های سطح پایین (رنگ، شدت و جهات)، ویژگی های سطح بالاتر همچون اندازه اشیاء و ویژگی های ارتباطی و اجتماعی تجزیه، بخش بندی، برچسب گذاری و دسته بندی شدند و در ادامه با استفاده از آزمون های آماری الگوهای توجه بصری میان گروه افراد دارای اتیسم و گروه کنترل مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها: یافته ها نشان داد افراد دارای اتیسم نسبت به گروه کنترل توجه کمتری به بخش هایی از تصاویر که شامل ویژگی های معنایی و ارتباطی است نشان می دهند و در مقابل زمان بیشتری را در توجه به بخش هایی که شامل ابزار و وسایل است صرف می کنند. این افراد همچنین در توجه به بخش هایی از تصاویر که شامل مضامین اجتماعی است کندتر عمل می کنند و در مقابل زمان بیشتری را صرف توجه بخش های پس زمینه تصاویر، شامل الگوهای تکراری، می کنند بعلاوه این افراد در بخش هایی که فاقد ویژگی های معنایی یا اجتماعی است زمان بیشتری را در هر فیکسیشن صرف می کنند. نتیجه گیری: نتایج نشان داد که می توان علایم و نشانه های اصلی اختلال طیف اتیسم را در الگوهای توجه بصری افراد دارای اتیسم مشاهده کرد و احتمالا بتوان از این الگوها برای طراحی فناوری های غربالگری اتیسم بر پایه ابزار ردیابی چشم بهره برد.

مقدمه: اختلال طیف اتیسم یکی از اختلالات جدی در زمینه رشد است که معمولا قبل از سه سالگی تشخیص داده شده است. هرچند علایم و شدت آن در افراد مختلف، متفاوت است، همه انواع اتیسم بر توانایی برقراری ارتباط با دیگران تاثیر می گذارد. تغییرات مرتبط با بلوغ ناچیز مغز در رشد اتیسم موثر هستند. تعداد کودکان مبتلا به اتیسم در حال رشد است. هرچند درمان قطعی برای اتیسم وجود ندارد، اما درمان جدی و به موقع اتیسم تغییرات بزرگی در زندگی کودکان مبتلا به این بیماری ایجاد می کند. اتیسم موجب اختلال در رفتارهای اجتماعی و مهارت های ارتباطی می شود. کودکان و بزرگسالان مبتلا به اتیسم در ارتباطات کلامی و غیرکلامی و همچنین در فعالیت های سرگرم کننده دارای مشکل هستند.نتیجه گیری: در این مقاله مروری به اهمیت مساله اتیسم، تعریف، علایم و تشخیص و نیز سیر تحولی آن می پردازیم و برنامه جامع راهبردهای مداخله درمانی ارائه می شود.

زمینه و هدف: اختلال طیف اتیسم نوعی سندرم عصبی-تکاملی بوده که از اختلالات بسیار مهم دوران کودکی است. هدف از مطالعه حاضر اثربخشی فعالیت های موسیقایی-حرکتی بر علایم اتیسم کودکان مبتلا به اختلال اتیسم با عملکرد بالا بود. روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع نیمه تجربی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه گواه بود. شرکت کنندگان در این پژوهش 22 کودک مبتلا به اختلال اتیسم با عملکرد زیاد با میانگین سنی 1٫ 05± 8٫ 5 سال بودند که به صورت تصادفی در دو گروه با و بدون موسیقی و یک گروه گواه اختصاص یافتند. مداخلات ورزشی مدنظر پژوهش به مدت دوازده هفته به صورت سه جلسه در هفته و هر جلسه به مدت 45تا60 دقیقه انجام پذیرفت؛ همچنین از موسیقی ارف استفاده شد. مقیاس اندازه گیری گارز-2 (گلیام، 1995) به عنوان ابزار جمع آوری اطلاعات مربوط به علایم اتیسم کودکان مبتلا به اختلال اتیسم با عملکرد بالا به کار رفت. به منظور تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS نسخه 20، آزمون های آماری لیون، تحلیل کوواریانس تک متغیره، آنووا و آزمون بونفرونی در سطح معناداری 0٫ 05 استفاده شد. یافته ها: یافته ها نشان داد، دو گروه مداخله ورزشی با و بدون موسیقی در علایم اتیسم درمقایسه با گروه گواه عملکرد بهتری دارند. همچنین بین دو گروه آزمایش از لحاظ رفتارهای کلیشه ای و مهارت های ارتباطی و تعاملات اجتماعی تفاوت معناداری مشاهده می شود (0٫ 001>p). نتیجه گیری: باتوجه به یافته های این پژوهش به نظر می رسد، فعالیت های موسیقایی-حرکتی باعث بهبود علایم اتیسم در این کودکان می شود و می توان از شیوه مذکور در طرح ریزی برنامه تمرینی این افراد استفاده کرد.

توانایی نسبت دادن ادراکات ذهنی ای همچون باور، نیت، میل، وانمود کردن، دانش و از این قبیل به خود و دیگران و فهم این موضوع که ادراکات ذهنی دیگران می تواند با ادراکات ما و حتی با واقعیت متفاوت باشد، نظریه ذهن نامیده می شود. با توجه به ناتوانی شدید کودکان اتیستیک در رشد مهارت های ارتباطی، پژوهش حاضر با هدف بررسی این فرضیه مطرح شد که آیا بین نظریه ذهن و زبان در این کودکان ارتباطی وجود دارد و اگر چنین ارتباطی وجود دارد، کدام یک از مولفه های زبانی قابلیت تبیین توانمندی در نظریه ذهن را دارند. به این منظور، 110 کودک اتیستیک 4 الی 16 ساله با استفاده از نسخه فارسی آزمون رشد زبان (حسن زاده و مینایی، 1380) و تکالیف باور کاذب (ویمر و ورنر، 1983) مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج به دست آمده نشان دادند که بین توانمندی در درک دستوری، واژگان تصویری و واژگان شفاهی با توانایی در نظریه ذهن ارتباط وجود دارد.

زمینه و هدف: تحقیقات نشان داد که بسیاری از ویژگی های رایج بازی ها از جمله نقش های ازپیش تعریف شده، اهداف و تکرارپذیری مابین سطوح، مشخصه هایی از کودکان اوتیستیک نظیر مشکلات اجتماعی، رفتاری، توانایی ترتیب بندی امور را تحت تأثیر قرار می دهد. پژوهش حاضر به منظور بررسی تأثیر بازی های ویدئویی بر رفتار کودکان دارای اختلال طیف اتیسم انجام شد. روش بررسی: روش تحقیق از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با دو گروه آزمایشی و گواه بود. جامعه آماری را تمامی کودکان 15-7ساله مبتلا به اوتیسم شهر اراک در سال 1397 تشکیل می دادند که از بین آنان 30 نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و با گمارش تصادفی در دو گروه آزمایشی و گواه قرار گرفتند. اعضای گروه آزمایش در طول پانزده هفته (هفته ای 2 جلسه) و هر جلسه به مدت 1 ساعت به صورت گروهی در بازی های ویدئویی شرکت داشتند و در گروه گواه هیچ مداخله ای انجام نگرفت. ابزار پژوهش پرسش نامه ارزیابی رفتاری راتر (فرم والدین، 1967) بود. تجزیه وتحلیل داده ها با استفاده از تحلیل کواریانس در سطح معناداری 0٫ 05 و نرم افزار SPSS23 انجام گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد که انجام بازی های ویدئویی توانست تأثیر معنا داری بر بهبود رفتارهای کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم داشته باشد (0٫ 002=p). نتیجه گیری: باتوجه به یافته ها، انجام بازی های ویدئویی موجب بهبود رفتار کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم می شود. از این رو بازی های ویدئویی برای این کودکان توصیه می گردد.

زمینه: اختلال طیف اتیسم که با مشکلات متعدد درزمینه ارتباط، تعاملات اجتماعی و الگوهای رفتار کلیشهای در اوایل دوران رشد همراه است، سبب تخریب بارز عملکرد فرد میشود. تکامل مهارتهای حرکتی در کودکان با تشخیص اختلال طیف اتیسم اخیرا توجه زیادی را به خود جلب کرده و بحثهایی در مورد اینکه اختلالات حرکتی ممکن است ویژگی اصلی اختلال طیف اتیسم باشد، مطرح شده است. هدف از این مطالعه بررسی مهارت های حرکتی در کودکان 2 تا 5 سال مشکوک به اختلال طیف اتیسم و مقایسه آن با کودکان مبتلا به اختلال طیف اتیسم و کودکان سالم است. روش کار: مطالعهی حاضر از نوع مقطعی و تحلیلی-توصیفی میباشد که در 42 کودک (سه گروه 14 نفره) 2 تا 5 ساله مطابق با معیارهای ورود به پژوهش بصورت نمونه در دسترس انجام گرفت. جهت جمعآوری اطلاعات از آزمون رشدی-حرکتی پی بادی (Peabody Developmental Motor Scale (PDMS استفاده شد. جهت تحلیل دادهها از نرم افزار SPSS-21 استفاده گردید. یافتهها: بر اساس نتایج بدست آمده از آنالیز آماری کروسکال والیس، بین نمره مهارتهای حرکتی در گروه کودکان مشکوک به اختلال طیف اتیسم در مقایسه با کودکان سالم تفاوت معناداری دیده شد (035/0=P). همچنین در گروه مشکوک به طیف اتیسم با کودکان مبتلا به طیف اتیسم نیز تفاوت معناداری دیده شد (005/0=P). نتیجهگیری: نتایج مطالعه نشان داد مشکلات حرکتی در کودکان مشکوک به اختلال طیف اتیسم باید مورد توجه ویژه قرار گیرد و در صورت تشخیص بموقع، مداخلات زودهنگام برای این کودکان در نظر گرفته شود.

مقدمه و اهداف: پردازش حسی اطلاعات عامل مهمی در تعیین واکنش های رفتاری است. هدف از پژوهش حاضر مقایسه پردازش حسی اطلاعات در کودکان مبتلا به اتیسم و اختلال خاص یادگیری با افراد بهنجار است. مواد و روش ها: روش پژوهش توصیفی از نوع علی-مقایسه ای بود که 30 کودک مبتلا به اختلال اتیسم، 30 کودک مبتلا به اختلال خاص یادگیری و 30 کودک بهنجار به روش نمونه گیری در دسترس به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. پردازش حسی اطلاعات از طریق پرسشنامه نیمرخ حسی 2 فرم کودکان مورد ارزیابی قرار گرفت. جهت تحلیل داده ها از روش تحلیل واریانس چندمتغیره استفاده شد. یافته ها: یافته های پژوهش حاضر نشان داد کودکان مبتلا به اتیسم در تمامی مولفه های پردازش حسی نیمرخ حسی 2 فرم کودکان به غیر از دو مولفه پردازش لامسه و موقعیت بدن با افراد بهنجار تفاوت معناداری دارند (P>0/05) و در گروه کودکان خاص یادگیری خرده آزمون های پردازش شنیداری و بینایی تفاوت معناداری با کودکان بهنجار دارند (p <0/05). نتیجه گیری: از آن جا که پژوهش حاضر نشان می دهد بین تعدادی از مولفه های پردازش حسی در کودکان با اختلال اتیسم و اختلال خاص یادگیری و افراد بهنجار تفاوت وجود دارد و از آنجایی که همین تفاوت نمرات در کودکان اختلال طیف اتیسم و یادگیری باعث مشکلات گوناگونی در آنها می شود، لذا حمایت از این کودکان از حیث توجه به رژیم های حسی مناسب و اتخاذ تدابیری در جهت رفع مشکلات حسی آنان ضروری به نظر می رسد. همچنین، به درمانگران پیشنهاد می شود جهت درک موثرتر روایی تشخیصی این آزمون، آزمون نیمرخ حسی 2 در سایر گروه های جمعیت های آسیب پذیر نظیر تاخیر رشدی، اختلال نقص توجه و بیش فعالی، ناتوانی هوشی و سندرم داون انجام گیرد.

پیش زمینه و هدف: اختلال طیف اتیسم، یکی از انواع اختلال های فراگیر رشدی است که به عنوان وخیم ترین و درعین حال ناشناخته ترین اختلال دوران کودکی، مطرح می شود. تعیین عوامل خطرزای این اختلال همیشه از اولویت های متخصصان و پژوهشگران بوده است. لذا هدف از این پژوهش تعیین شیوع عوامل خطرزای دوران بارداری در بروز اختلال های طیف اتیسم بود. مواد و روش ها: پژوهش حاضر از نوع پژوهش های توصیفی بود. جامعه پژوهش را کلیه کودکان مبتلا به اختلال اتیسم تشکیل می دادند که به مراکز درمان شهر تهران مراجعه داشتند. حجم نمونه 310 نفر (109 دختر و 201 پسر) بود که با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شد. اطلاعات پژوهش با استفاده از چک لیست طبقه بندی بین المللی عملکرد، ناتوانی و سلامت (ICF) جمع آوری شد. برای تحلیل داده ها از تحلیل دیداری، شاخص های فراوانی و درصدی استفاده شد. یافته ها: عواملی از قبیل بیماری زمینه ای مادر، مصرف دارو در دوران بارداری، حساسیت فصلی مادر، فرزند دوم، تک قلو بودن، زودرس بودن، زردی در هنگام بارداری، دریافت واکسن سه گانه، دریافت واکسن MMR، داشتن سابقه NICU و انکوباتور، خونریزی مادر در سه ماه اول بارداری، دیابت در زمان بارداری، سابقه پارگی کیسه آب در هنگام بارداری، سابقه تیرویید، اضافه وزن مادری، سابقه ویار در هنگام بارداری، سابقه تهوع، داشتن جراحی در زمان بارداری، استرس در هنگام بارداری، زایمان سزارین، بارداری ناخواسته، کمبود آهن در زمان بارداری، نسبت فامیلی، مشکلات خانوادگی، فتوتراپی و اضافه وزن نوزاد شناسایی شد. بر اساس شاخص درصدی، دریافت واکسن MMR با 91 درصد و دیابت در زمان بارداری با 27 درصد به ترتیب بیشترین و کمترین شیوع را داشتند. بحث و نتیجه گیری: یافته های حاصل از این پژوهش نشان داد که برخی از عوامل دوران بارداری در کودکان مبتلا به اختلال طیف اتیسم شیوع بالاتری دارند. بنابراین، پیشنهاد می شود عوامل خطرزای اختلال طیف اتیسم در مادران باردار شناسایی شود و متخصصان در این حوزه غربالگری های مرتبط را طرح ریزی نمایند.

مقدمه و اهداف: اختلال های طیف اتیسم، اختلال های شناختی و عصبی-رفتاری بوده و شامل سه ویژگی اصلی اختلال در اجتماعی شدن، اختلال در ارتباطات کلامی و غیرکلامی و الگوهای محدود و تکراری رفتار می باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر تمرین دستکاری بر دست برتری دانش آموزان با اختلال های طیف اتیسم انجام شد. مواد و روش ها: روش پژوهشی تجربی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری این پژوهش شامل همه دانش آموزان 7 تا 14 ساله با اختلال های طیف اتیسم شهر شیراز در سال تحصیلی 94-93 بود، پس از مشخص شدن مدرسه توسط اداره آموزش و پرورش، از کلیه دانش آموزان 7 تا 14 ساله این مدرسه پیش آزمون گرفته شد، سپس 20 نفر (5 دختر و 15 پسر) از این افراد که دارای ملاک پژوهش بودند، به عنوان نمونه انتخاب و به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. گروه آزمایش مداخله تمرینات دستکاری را در 24 جلسه دریافت کردند درحالی که گروه کنترل فقط فعالیت های رایج در مدرسه را انجام می دادند. در پایان برای هر دو گروه پس آزمون اجرا شد. از پرسش نامه دست برتری ادینبورگ برای سنجش دست برتری استفاده شد. یافته ها تحلیل داده ها با استفاده از روش تحلیل کوواریانس نشان داد که میانگین دست برتری در گروه آزمایش به طور معناداری افزایش یافته است (P£0.05). نتیجه گیری یافته ها نشان داد که تمرینات دستکاری دست برتری دانش آموزان با اختلال های طیف اتیسم را بهبود می بخشد. بنابراین پیشنهاد می شود با طراحی روش های مناسب و اجرای تمرینات دستکاری جهت بهبود دست برتری دانش آموزان مبتلا به اختلال های طیف اتیسم اقدام شود.